تحقیقات به طور مداوم نشان دادهاند که رابطه سالم و خوب برای سلامتی چه از نظر روانی و چه جسمی حیاتی هستند. مطالعات نشان دادهاند که افرادی که روابط سالمی دارند، بیشتر در رفتارهای سالم مشارکت میکنند و معمولاً نتایج سلامتی بهتری دارند. همچنین، آنها اغلب زندگی طولانیتری را تجربه میکنند.
در این مقاله، به بررسی برخی از ویژگیهای روابط سالم میپردازیم و همچنین نشانههایی را که حاکی از سلامت ضعیف رابطه هستند، مطرح میکنیم. علاوه بر این، چندین گام عملی را برای ساختن روابط سالمتر در زندگیتان با شما به اشتراک میگذاریم.
سوالاتی برای ارزیابی سلامت رابطه و تشخیص رابطه سالم
هیچ رابطهای بینقص نیست؛ هر رابطهای ترکیبی از ویژگیهای سالم و ناسالم را در خود دارد. در حالی که مردم اغلب زمان زیادی را صرف صحبت در مورد نحوه تشخیص یک رابطه ناسالم میکنند، اما لزوماً در مورد اینکه چه چیزی یک رابطه سالم را تشکیل میدهد، بحث نمیکنند.
هنگام ارزیابی سلامت رابطه خود، پرسیدن سوالاتی مانند موارد زیر میتواند بسیار کمککننده باشد:
- آیا به یکدیگر اعتماد دارید؟
- آیا به هم احترام میگذارید؟
- آیا از علایق و تلاشهای یکدیگر حمایت میکنید؟
- آیا با هم صادق و روراست هستید؟
- آیا میتوانید هویت فردی خود را حفظ کنید؟
- آیا در مورد احساسات، امیدها، ترسها و رویاهایتان با هم صحبت میکنید؟
- آیا علاقه و محبت خود را احساس و ابراز میکنید؟
- آیا برابری و انصاف در رابطهتان وجود دارد؟
هر فردی نیازهای رابطهای متفاوتی دارد. برای مثال، برخی نیاز بیشتری به صمیمیت و محبت دارند. در روابط سالم، نیازهای هر فرد برآورده میشود.
بیشتر بخون: ۷ راهکار برای جذب کسی که شما را می پرستد
ویژگیهای روابط سالم
در حالی که همه روابط به شیوه خودشان منحصر به فرد هستند، برخی ویژگیها یک ارتباط بین فردی سالم را از یک ارتباط ناسالم متمایز میکنند. در ادامه به چند مورد از آنها میپردازیم.
اعتماد
اعتماد سنگ بنای روابط سالم است. تحقیقات نشان میدهد که توانایی شما در اعتماد به دیگران تحت تاثیر سبک دلبستگی کلی شما قرار دارد. به عبارت دیگر، روابطی که در اوایل زندگی تجربه میشوند، انتظارات فرد را برای روابط آینده شکل میدهند.
اگر روابط گذشته شما امن، پایدار و همراه با اعتماد بوده باشد، احتمال بیشتری دارد که در روابط آینده به افراد اعتماد کنید. با این حال، اگر روابط گذشته شما ناپایدار و غیرقابل اعتماد بوده، ممکن است در آینده مجبور باشید مشکلات اعتماد را حل کنید.
اعتماد همچنین با نحوه رفتار دو نفر با یکدیگر ایجاد میشود. وقتی میبینید که طرف مقابل با شما خوب رفتار میکند، قابل اعتماد است و در مواقع نیاز کنارتان خواهد بود، احتمال بیشتری دارد که به او اعتماد کنید. با رشد این اعتماد، رابطه به منبع بزرگتری از آرامش و امنیت تبدیل میشود.
اگر احساس میکنید مجبورید چیزهایی را از طرف مقابل پنهان کنید، ممکن است به این دلیل باشد که این اعتماد ضروری را ندارید.
صراحت و خودافشایی
یکی دیگر از ویژگیهای روابط سالم، احساس راحتی برای خود بودن است. اگرچه زوجهای مختلف سطوح متفاوتی از صراحت و خودافشایی دارند – که دومی به آنچه شما مایلید در مورد خودتان با دیگری به اشتراک بگذارید اشاره دارد – هرگز نباید احساس کنید که مجبورید جنبههایی از خودتان را پنهان کنید یا خودتان را تغییر دهید.
در ابتدای یک رابطه، ممکن است محتاطتر باشید و در مورد آنچه مایل به آشکار کردن آن هستید، احتیاط بیشتری به خرج دهید. با گذشت زمان، با افزایش صمیمیت رابطه، شرکا شروع به آشکار کردن بیشتر افکار، نظرات، اعتقادات، علایق و خاطرات خود به یکدیگر میکنند.
صراحت با یکدیگر به شما کمک میکند تا به عنوان یک زوج احساس ارتباط بیشتری داشته باشید و اعتماد بیشتری را پرورش دهید. خودافشایی میتواند اعتماد را در رابطه شما بیشتر تقویت کند.
یک مطالعه نشان داد که وقتی افراد از میزان صراحت شریک زندگی خود ناراضی هستند، معمولاً این موضوع را با شریک خود در میان میگذارند. این یک نمونه خوب از این است که چگونه حل یک مشکل به صورت آشکار میتواند به تقویت رابطه کمک کند.
این بدان معنا نیست که شما باید هر چیز کوچکی را با شریک زندگی خود در میان بگذارید. هر فردی حریم خصوصی و مرزهای فضای شخصی خود را دارد. آنچه بیش از همه اهمیت دارد این است که هر یک از شرکا در صورت تمایل، در به اشتراک گذاشتن امیدها، ترسها و احساسات خود احساس راحتی کنند.
مرزهای سالم
اگرچه شریک زندگی شما ممکن است نیازهای متفاوتی نسبت به شما داشته باشد، مهم است که راههایی برای سازش پیدا کنید و در عین حال مرزهای خود را حفظ کنید. مرزها به معنای پنهانکاری نیستند. بلکه آنها مشخص میکنند که هر فرد نیازها و انتظارات خاص خود را دارد.
مرزهای سالم برای هر فرد و هر زوج منحصر به فرد است. آنها مشخص میکنند که چه چیزی را در رابطه خود میپذیرید و چه چیزی را نمیپذیرید. نمونههایی از مرزهای سالم شامل توافق بر سر اینکه گوشیهای یکدیگر را چک نکنید، دادن زمان و فضای کافی به یکدیگر برای داشتن دوستیهای خارج از رابطه، و احترام به فضای شخصی یکدیگر است.
یک شریک با انتظارات ناسالم از صراحت و صداقت ممکن است انتظار داشته باشد که همیشه بداند شما کجا هستید و چه میکنید. او همچنین ممکن است محدود کند که با چه کسی میتوانید وقت بگذرانید یا به حسابهای شخصی شما در شبکههای اجتماعی دسترسی بخواهد.
بیشتر بخون: حواس پرتی دیجیتال و سلامت روابط: یک مهمان ناخوانده اما رایج!
احترام متقابل
در روابط نزدیک و سالم، افراد سطح مشترکی از احترام دارند. آنها یکدیگر را تحقیر یا کوچک نمیکنند و از یکدیگر حمایت و امنیت را فراهم میآورند.
راههای مختلفی وجود دارد که زوجها میتوانند احترام متقابل را نشان دهند. اینها شامل موارد زیر است:
- گوش دادن به یکدیگر
- عدم طفرهروی یا اجتناب از انجام کاری که شریک زندگیتان از شما میخواهد
- درک و بخشش یکدیگر هنگامی که یکی اشتباه میکند
- بالا بردن یکدیگر، نه پایین آوردن یکدیگر
- ایجاد فضا در زندگی خود برای شریک زندگیتان
- علاقهمند شدن به چیزهایی که شریک زندگیتان از آنها لذت میبرد
- اجازه دادن به شریک زندگیتان برای داشتن فردیت خود
- حمایت و تشویق علایق و شور و شوق شریک زندگیتان
- ابراز قدردانی و سپاسگزاری از یکدیگر
- همدلی با یکدیگر
عشق و محبت
روابط سالم با عشق و محبت مشخص میشوند. یک رابطه اغلب با عشق پرشور یا اشتیاقی شدید، احساسات قوی و نیاز به حفظ نزدیکی فیزیکی آغاز میشود. این در نهایت به عشق دلسوزانه تبدیل میشود که با احساسات علاقه، اعتماد، صمیمیت و تعهد مشخص میشود.
شور و شوق اولیه که آغاز یک رابطه جدید را نشان میدهد، تمایل دارد به مرور زمان کاهش یابد. حتی اگر احساسات شدید در ابتدا به سطوح عادی بازگردند، زوجهای در روابط سالم میتوانند صمیمیت عمیقتر و فزایندهای را با پیشرفت رابطه ایجاد کنند.
مهم است به یاد داشته باشید که نیازهای فیزیکی برای هر فرد متفاوت است. هیچ مقدار مشخصی از محبت یا صمیمیت وجود ندارد که برای همه اعمال شود. نکته کلیدی در یک رابطه سالم این است که هر دو شریک از میزان محبتی که با هم به اشتراک میگذارند، راضی باشند.
یک مشارکت پرورشدهنده با عشق و محبت واقعی به یکدیگر مشخص میشود که به روشهای مختلفی ابراز میشود.
ارتباط خوب
روابط سالم و پایدار – چه دوستیها و چه شراکتهای عاشقانه – نیازمند توانایی برقراری ارتباط خوب است. توانایی برقراری ارتباط به معنای نداشتن هیچ درگیری نیست. بلکه به معنای توانایی حل موثر اختلافات نظر است.
هنگامی که درگیریها به وجود میآیند، افراد در روابط سالم قادرند از حملات شخصی اجتناب کنند. آنها در بحث در مورد افکار و احساسات خود محترمانه و همدلانه باقی میمانند و در جهت حل و فصل تلاش میکنند.
گاهی اوقات درگیری حتی میتواند فرصتی برای تقویت ارتباط با شریک زندگیتان باشد. تحقیقات نشان داده است که درگیری میتواند در روابط صمیمی مفید باشد، زمانی که مشکلات جدی نیاز به رسیدگی دارند، به شرکا اجازه میدهد تا تغییراتی را ایجاد کنند که به نفع آینده رابطه باشد.
داد و ستد
روابط قوی با متقابل بودن طبیعی مشخص میشوند. این به معنای نگه داشتن امتیاز یا احساس دین به دیگری نیست. شما کارها را برای یکدیگر انجام میدهید زیرا واقعاً میخواهید.
این همچنین به این معنی نیست که داد و ستد در یک رابطه همیشه ۱۰۰% برابر است. گاهی اوقات، یک شریک ممکن است به کمک و حمایت بیشتری نیاز داشته باشد. در موارد دیگر، یک شریک ممکن است به سادگی ترجیح دهد نقش مراقبتکننده بیشتری را ایفا کند. چنین عدم تعادلی تا زمانی که هر دو نفر با این پویایی مشکلی نداشته باشند و هر دو شریک حمایتی را که نیاز دارند دریافت کنند، خوب است.
خلاصه: ویژگیهای روابط سالم شامل اعتماد، صراحت، مرزها، احترام، محبت، ارتباط و داد و ستد متقابل است.
نشانههای روابط ناسالم
روابط میتوانند تغییر کنند و هر رابطهای همیشه سالم نیست. یک رابطه زمانی ناسالم است که بدیها بیشتر از خوبیها باشند یا زمانی که رفتارهای خاصی برای یک یا هر دو فرد مضر باشند. به ویژه در زمانهای استرس، ممکن است رفتارهایی و مکانیسمهای مقابلهای ایجاد شوند که مشکلاتی را به وجود آورند.
نشانههای سلامت ضعیف رابطه عبارتند از:
- تلاش برای کنترل رفتار شما
- اجتناب از یکدیگر
- ترس از بیان نظرات یا افکار خود
- تحت فشار قرار گرفتن برای کنار گذاشتن چیزهایی که از آنها لذت میبرید
- انتقاد از کارهایی که انجام میدهید، با چه کسی وقت میگذرانید، چگونه لباس میپوشید و غیره.
- احساس تحت فشار بودن برای تغییر کسی که هستید
- احساس اینکه گذراندن وقت با هم یک اجبار است
- عدم انصاف در حل و فصل اختلافات
- عدم حریم خصوصی یا فشار برای به اشتراک گذاشتن هر جزئیات زندگی خود
- نادیده گرفتن نیازهای خود برای اولویت دادن به شریک زندگیتان
- ارتباط ضعیف
- کنترل نابرابر بر منابع مشترک مانند پول و حمل و نقل
- فریاد زدن
برخی از این موارد ممکن است موقتی باشند و بتوانید آنها را با هم حل کنید، یا از طریق روشهای خودیاری یا با مراجعه به یک متخصص سلامت روان. وقتی صحبت از مسائل جدیتر مانند رفتارهای سوءاستفادهگرانه به میان میآید، نگرانی اصلی شما باید حفظ ایمنی و امنیت خود باشد.
بیشتر بخون: 10 راه برای گفتن «میخوام کات کنیم» بدون اینکه بیرحم به نظر بیای
چگونه روابط سالمتر بسازیم؟
رفتارهای سمی اغلب نشانهای هستند که یک رابطه ناسالم باید به پایان برسد. برای سایر مسائل، راههای زیادی برای رفع نقاط ضعف و ساختن یک رابطه سالمتر وجود دارد.
متعهد به تلاش باشید
روابط نیاز به تلاش دارند – از هر دو طرف. اگر تنها شما هستید که برای بهتر شدن اوضاع تلاش میکنید، به یک رابطه یکطرفه منجر میشود. این نوع سناریو میتواند شما را خسته، ناراضی و از نظر احساسی فرسوده کند.
هر فردی باید مایل باشد سهم خود را برای حفظ ارتباط و رفع مشکلاتی که ممکن است وجود داشته باشد، انجام دهد. به یکدیگر متعهد شوید که برای ساختن یک مشارکت قویتر تلاش خواهید کرد.
قدردانی کنید
زوجهایی که احساس قدردانی از یکدیگر میکنند، اغلب نزدیکی و رفاه شخصی بیشتری را تجربه میکنند. یافتن راههایی برای ابراز این قدردانی نیز مهم است.
یک مطالعه نشان داد که نشان دادن قدردانی به شریک زندگی میتواند رابطه را بهبود بخشد، به ویژه هنگامی که قدردانی صادقانه باشد. یک تحقیق دیگر نیز اشاره میکند که احساس قدردانی از سوی شریک زندگی، حتی در زمان درگیری و فشارهای مالی، از رابطه محافظت میکند.
راههایی برای نشان دادن قدردانی به شریک زندگی عبارتند از:
- انجام کاری خانگی که معمولاً او انجام میدهد.
- دادن یک کارت به او برای اطلاع از احساساتتان.
- پختن غذای مورد علاقهاش.
- خرید بلیط برای رویدادی که از آن لذت میبرد.
همه چیز را جذاب نگه دارید
رسیدگی به کارهای روزمره کاری و فرزندان میتواند باعث شود زوجها به یک روال قدیمی بیفتند. با گذشت زمان، این میتواند باعث شود در رابطهتان احساس کسالت کنید و همچنین کمتر تمایل به مشارکت در فعالیتها با یکدیگر داشته باشید.
برخی از کارهایی که میتوانید برای زنده نگه داشتن شور و هیجان در بلندمدت انجام دهید، چیست؟
- قرار ملاقاتهای منظم بگذارید یا هر هفته زمانی را به یکدیگر اختصاص دهید.
- کارهای جدیدی را با هم امتحان کنید، مانند شرکت در یک کلاس یا شروع یک سرگرمی که هر دو از آن لذت میبرید.
- به دنبال راههایی برای غافلگیر کردن یکدیگر باشید، مانند ارسال یک پیام تصادفی “به یادت هستم” در اواسط روز.
- زمانی را برای صمیمیت پیدا کنید و کارهایی برای ایجاد حال و هوای مناسب قبل از آن انجام دهید.
چه زمانی به دنبال کمک برای رابطه باشیم؟
همه روابط پستی و بلندیهایی دارند. اختلافات مالی، چالشهای والدینی و سایر تفاوتها میتوانند فراز و نشیبهایی را در یک رابطه بلندمدت ایجاد کنند. حتی اگر شما و شریک زندگیتان بیشتر اوقات یک رابطه سالم داشته باشید، گاهی اوقات ممکن است مشکلاتی پیش بیاید که از کمک حرفهای سود ببرد.
اگر احساس میکنید که رابطه شما ممکن است از کمک خارجی سود ببرد، با یک مشاور یا درمانگر صحبت کنید. یافتن یک متخصص سلامت روان که در زمینه مسائل بین فردی و روابط مهارت دارد، میتواند به هر دوی شما کمک کند تا با برخی از مسائلی که ممکن است چالشبرانگیزند، ارتباط برقرار کرده و کنار بیایید.
کار با یک درمانگر زوجین ( یا همون زوج درمانگر) میتواند راهی مفید برای رسیدگی به مسائلی باشد که ممکن است در رابطه خود داشته باشید، اگر نیاز به زوج درمانگر دارید میتواند از روانشناس های کلینیک آغاز وقت مشاوره تصویری و تلفنی رزرو کنید.
مهم است به یاد داشته باشید که نمیتوانید کسی را مجبور به تغییر رفتار خود کنید مگر اینکه خودش بخواهد. اگر شریک زندگی شما علاقهای به مشاوره ندارد یا مایل به آن نیست، همیشه میتوانید به تنهایی به مشاوره بروید و بر نیازها و سلامتی خود تمرکز کنید. روی ساختن سیستم حمایتی اجتماعی خود در خارج از رابطه کار کنید و اگر رابطه در نهایت ناسالم است، به پایان دادن به آن فکر کنید.
بیشتر بخون: کات کردن رابطه + 15 موقعیت که نباید در آنها احساس گناه برای جدایی کنی
سخن پایانیِ آغاز
حتی اگر رابطه شما سالم به نظر میرسد، گاهی اوقات میتواند مفید باشد که به عقب برگردید و به دنبال بهبودهایی باشید که میتوانید با هم ایجاد کنید. روابط سالم با توانایی تشخیص مشکلات، از جمله مشکلات خودتان، که ممکن است موفقیت بلندمدت رابطه شما را تهدید کند، مشخص میشوند. با تمایل به تحلیل رابطه خود، میتوانید با هم برای ساختن یک مشارکت رضایتبخشتر تلاش کنید.
آیا شما آمادهاید که قدمی برای بهبود روابطتان بردارید؟
